Kapsamlı Tez Tarama

Kayıt altına alma, sistemli şekilde arşivleme manalarında kullanılan tez tarama, meydana getirilmiş yüksek lisans ve doktora düzeylerindeki akademik çalışmaların YÖK tarafından kayıt altına alınması işlemidir. Şu an için yalnızca yüksek lisans tezleri ve doktora tezleri sistemli olarak kayıt altına alınmakta ve tescil edilmektedir. An itibariyle henüz dönem projeleri hakkında böyle işlem olacak mı, bilgi yer almamaktadır. Umuyoruz uzun vadede yüksek lisans dönem projeleri de burada taranır ve ilgili tarafların tamamı gerek bilimsel gerekse de bilimsel olmayan konularda literatüre sunulan katkıyı tek yerden gözlemleme şansına sahip olabilir. En nihayetinde bu gibi sistemli bilgilerin yer aldığı arşivler emin olunuz ilgili tüm paydaşlarca yararlanılacak platformlardır. Tez hazırlama, SPSS veri analizi, literatür tarama gibi konularla alakalı meydana getirdiğimiz tüm akademik çalışmalarda bu durumun bilincinde olarak, bilimsel çalışmalardan referans olmadan yararlanmıyoruz. Referans eklesek bile birebir alıntıyı sınırlı tutuyoruz ve böylece tezlerin arşive alınması aşamasında yüksek oranda birebir alıntı çıkmamaktadır. Süreçle alakalı incelemeye geçmeden önce profesyonel hizmetlerimizle alakalı bilgi almak için bizimle irtibat kurabilirsiniz.

Şimdi birkaç alt başlık halinde tezlerle alakalı arşivleme çalışmalarından bahsetmeye çalışalım.

1-) Tez Tarama Nedir?

Ülkemizdeki üniversitelerde meydana getirilmiş olan doktora ya da yüksek lisans tezlerinin sistemli olarak arşivlenmesi tez tarama nedir? Sorusuna yanıt olarak paylaşılmaktadır. Böylece çeşitli nedenlerle tüm bilimsel araştırmalar kayıt altına alınmakta ve ilgili tarafların erişimine açılmış olacaktır. Hatta Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetindeki üniversitelerin tezleri de burada yayınlanmaktadır. Elbette YÖK’e bağlı olarak faaliyetlerini gösterenleri kastediyoruz. Bildiğiniz üzere ülkemizde diploması geçerli olmasa dahi faaliyetlerine devam eden üniversiteler bulunmaktadır. Bunlar dünyanın farklı yerlerindeki üniversitelerine bağlı olduklarını iddia etmektedirler ancak verdikleri diploma ülkemizde tanınmamaktadır. Anlatılan tezlerin taranması sistemine bahsi geçen okullar dahil değildir.

2-) Türkiye’de Tez Tarama Sistemi

Tez taramanın çok farklı sebepleri olsa bile aslında ilgili tarafların bilgiye kolay ulaşması en mühim sebeplerdendir. Türkiye’de tez tarama sistemi çok eskilere dayanmamasına rağmen geniş arşive ulaşmış durumdadır. Ayrıca bu sistem artık bir noktada zorunlu olmuş gibi bir şeydir çünkü ülkemizde dünyada en önemli sorun artık intihaldir. Tarama işlemlerinde tezler yalnızca arşive açılmıyor, bunun yanında içerik bakımından alıntı ölçen programlara da işleniyor ve sonraki süreçte intihal testi yaparken bu bilimsel araştırmalardan da intihal olup olmadığı kontrol edilmektedir. Kısacası yalnızca bu nedenden dolayı bile taramayla ilgili uygulanma kaçınılmaz duruma gelmiştir. Elbette benzer konularda tez yazanlar, konu araştırması yapanlar ve daha önceki yapılmış bilimsel araştırmaları inceleyenler için bulunmaz bir altyapıdır. Ayrıca üniversite, enstitü, isim, danışman veya tarih odaklı detaylı aramalar yapılması yine bilim insanları için çok mühim kolaylıklar arasında gösterilebilir. Kısacası dijitalleşmeden bilimsel araştırmalar da fazlasıyla nasiplerini almış durumdadırlar. YÖK tez merkezine kaydolmak için edevlet kullanıcı bilgileri gerekiyor olsa bile, bilimsel araştırma yapmak ve ilgili tez dosyalarını indirmek için herhangi bir üyelik vs. gerekmemektedir.

Dünyada küresel olarak tez arşivi yapan web sayfası ise Open Access Theses and Dissertations olarak görünmektedir. Daha doğrusu bu konudaki en kapsamlı portal olduğunu ifade edebiliriz https://oatd.org/ İlgili web sayfasının alt yapısında iki milyona yakın doktora ve yüksek lisans tezi taranmış durumdadır.

3-) Tez Tarama Süreci Hakkında

Bilimsel çalışmaların arşivlenmesi zorunluluk olmasına rağmen tez tarama süreci hakkında öğrencilerin bazı hakları bulunmaktadır. Bu denli geniş arşiv oluşturulan alanda sistemi doğru şekilde tasarlamak kolay olmayacağından dolayı, bazı basit kurallar getirilmiştir. Öncelikle araştırmacı tezinin açık biçimde herkesin ulaşabileceği halde yayınlanmasını onaylamayabilir. Her halükarda programın alt yapısına taranacak tezle ilgili alternatif söz konusu değildir. Ancak halka açık biçimde birkaç yıllık kısıtlama yapabiliyorsunuz. İlgili başvuru dosyasında seçenekler yer almakta ve siz tezin sahibi olarak arzu ettiğiniz biçimde işlemi onaylayabilirsiniz. Yanılmıyorsak üç yıl sonrasında her şekilde halka açık biçimde herkesin erişeceği haliyle yayınlanmaktadır. Ülkemizin tamamındaki akademik çalışmalara tek platformdan ulaşmak adına kesinlikle mükemmel uygulama olduğu çıkarımında bulunabiliriz. Pek çok üniversitenin web sayfalarında kendi tezlerinin arşivlendiği biliniyor olsa bile son derece sınırlı çalışmalar içerdiklerinden dolayı işlevsel olmamaktadırlar. Örneğin Yeditepe Üniversitesinde tamamlanan tezlere buradan ulaşabilirsiniz: https://sbe.yeditepe.edu.tr/tr/tamamlanan-tezler

4-) Tez Tarama Neden Önemli?

Bu konuda çok fazla görüş bulunmasa dahi tez tarama neden önemli diye düşünüldüğünde akıllarda birkaç detay belirmektedir. Bunlardan ilki tezlerin tek yerde sistemli biçimde arşivlenmesidir. Böylece ilgili bilim insanları gerek duydukları anda böyle bir konuda tez var mı, daha önce bu disiplinde ağırlıklı olarak hangi bilim insanları araştırma yapmış inceleme şansına sahip olurlar. Veyahut öğrenciler için düşünecek olursa birlikte çalışma yaptıkları danışmanın geçmiş yıllarda yönettiği tezlerini inceleme suretiyle hakkında fikir sahibi olmaya çalışabilirler. Diğer taraftan kullanıcılar için değil ancak bilgi hırsızlığını (intihal) önlemek adına her şekilde tüm akademik çalışmaların programın alt yapısına taranması çok mühimdir. Böylece doğrudan olmasa bile araştırmacıların hakkının ve emeğinin korunması, meydana getirdikleri tezlerin ve bilimsel bulguların korunması mümkün hale gelecektir. Özgün ve orijinal içeriklere sahip bilimsel araştırma yaptırmak isterseniz hizmetlerimizle ilgili bilgi almak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.